Letnie Spotkania z Auditami i Jakością

Książka o auditowaniu
Blog

O auditach

Audit - to cenne narzędzie, które:

• pomaga kierownictwu organizacji w okresowej ocenie,
            - czy system zarządzania jest zgodny np. z wymaganiami normy ISO, która była podstawą do jego wdrożenia
            - czy osiągane wyniki prowadzonej działalności są zgodne z zaplanowanymi
  
• dostarczają informacji o możliwościach doskonalenia systemu zarządzania, któregoś z obszarów działalności czy wyrobu oferowanego klientom
  

Po co przeprowadza się audity?

• Organizacja sama sprawdza, czy właściwie nadzoruje wykonywaną pracę i czy system zarządzania jest skuteczny
  
• Klienci sami oceniają system zarządzania organizacji, która jest ich dostawcą, bo sami chcą cię przekonać, czy jest ona w stanie oferować produkty czy usługi spełniające ich wymagania
  
• Organizacja może zaangażować uprawnioną jednostkę zewnętrzną, która dokona niezależnej oceny zgodności systemu zarządzania z wymaganiami właściwej normy ISO; pozytywny wynik auditu umożliwia przyznanie jej certyfikatu
  

Korzyści z certyfikacji systemu zarządzania:

• Wiarygodność potwierdzona przez niezależną jednostkę zewnętrzną
  
• Uniknięcie częstych auditów dokonywanych przez klientów lub przynajmniej zmniejszenie ich ilości i czasu trwania
  
• Uzyskanie rzetelnych referencji dla potencjalnego klienta, zwłaszcza w przypadku, gdy dostawca jest zupełnie nowy lub oddalony geograficznie
  

Audit czy audyt?

          Do dnia dzisiejszego nie można jednoznacznie odpowiedzieć na to pytanie. Nadal toczy się dyskusja pomiędzy Radą Języka Polskiego a Polskim Komitetem Normalizacyjnym. Dotyczy ona ustalenia poprawnej i zalecanej do stosowania formy tego pojęcia w odniesieniu do przeprowadzania oceny systemów zarządzania.

          Rada Języka Polskiego stoi na stanowisku, że jedyną poprawną formą jest "audyt", ponieważ obcojęzyczne połączenie "di" przybiera w polszczyźnie formę "dy" (por. dyrektor, abdykować, akredytacja itp.). Podjęła ona interwencję w tej sprawie w PKN-ie, jednak dotychczas bezskuteczną.

          Pozwólcie Państwo, że do momentu rozstrzygnięcia tego sporu, na naszych stronach będziemy posługiwać się konsekwentnie formą "audit". Jest to zgodne z zaleceniami Polskiego Komitetu Normalizacyjnego, który w opisie polskiej normy PN-EN ISO 9000:2006 (U) "Systemy zarządzania jakością. Podstawy i terminologia" stosuje określenia "audit", "auditowanie".

Norma ISO 19011

• W 1998 roku podjęto bezprecedensową decyzję o rozpoczęciu wspólnych prac przez dwa komitety techniczne ISO/TC 176 (Zarządzanie jakością) i ISO/TC 207 (Zarządzanie środowiskiem); dotyczyły one opracowania jednolitych norm dla auditowania systemu zarządzania jakością i systemu zarządzania środowiskowego; powodem był m.in. wzrost liczby organizacji, które wdrażały systemy zintegrowane
  
• W 2002 roku opublikowano normę ISO 19011 "Guidelines on Quality and/or Environmental Management Systems Auditing"
  
• W 2003 roku PKN wydał jej polską wersję PN-EN ISO 19011:2003 "Wytyczne dotyczące auditowania systemów zarządzania jakością i/lub zarządzania środowiskowego" pokaż
  
• Zawarto tam wytyczne dotyczące przeprowadzania auditów systemów zarządzania, niezależnie od tego, czy chodzi o audit pierwszej, drugiej czy trzeciej strony
  
• Wytyczne podzielono na 4 główne obszary tematyczne:
            - Zasady auditowania - przedstawia zasady, których należy przestrzegać podczas przeprowadzania auditów
            - Zarządzanie programem auditów - zawiera wskazówki dotyczące planowania i realizacji zbioru auditów wewnętrznych, zewnętrznych lub łączonych
            - Działania auditowe - opisuje 6 kroków auditowania, począwszy od tego, jak je zaplanować aż do przedstawienia wyników
            - Kompetencje auditorów - przedstawia wymagania stawiane auditorom w zakresie ich wiedzy, umiejętności i cech osobowych, aby byli w stanie prawidłowo przeprowadzić audit i zapewnić wiarygodność jego wyników
  
• Podano też definicje pojęć dotyczących auditowania, po to by wszyscy auditorzy mówili jednym językiem i wzajemnie siebie rozumieli
  
• Chociaż tytuł normy ISO 19011 sugeruje, że jej zakres ogranicza się do auditowania systemów zarządzania jakością i środowiskiem, to jest ona przeznaczona dla szerokiego grona użytkowników, w tym:

            - auditorów
            - organizacji wdrażających systemy zarządzania jakością i zarządzania środowiskowego
            - organizacji wdrażających inne systemy zarządzania niż w/w po rozważeniu możliwości zastosowania normy ISO 19011 do ich auditowania
            - organizacji zaangażowanych w certyfikację/ rejestrację systemów zarządzania
            - organizacji zaangażowanych w akredytację lub normalizację w obszarze oceny zgodności
            - organizacji szkolących auditorów
  

Źródło:
1. www.pkn.pl
2. Watkins D.: Reflections on the future of quality, Quality Progress, January 2006, 28
3. www.iso.org
4. D. Hortensius, A. de Jong: Combining audits on quality and environmental management systems: ISO 19011 supports new approaches in auditing and completes the ISO 9000:2000 series; ISO Bulletin; grudzień 2002: 19-23
5. www.rjp.pl